Bu rehber, sıfır atık uygulamasının okul genelinde aynı düzenle yürütülmesi için hazırlanmıştır. Rehber; uygulama adımlarını, birim sorumluluklarını ve kontrol listesini bir arada sunar. Sınıf, atölye, laboratuvar, kantin ve idari birimler bu rehberdeki esaslara göre çalışır.
Uygulama adımları
- Birimde oluşan atık türleri belirlenir ve listelenir.
- Her atık türü için uygun biriktirme kabı seçilir ve etiketlenir.
- Kapların yerleşimi, atığın oluştuğu noktaya en yakın olacak şekilde yapılır.
- Ayrıştırma kuralları birimde görünür biçimde duyurulur.
- Dolu kaplar, belirlenen geçici biriktirme alanına taşınır.
- Teslim ve tartım kayıtları tutulur; aksaklıklar bildirilir.
Birim sorumlulukları
Sorumluluklar, birimin işleyişine göre tanımlanır ve yazılı olarak duyurulur. Aşağıdaki tablo, birimlerin sıfır atık uygulamasındaki temel görevlerini gösterir.
| Birim | Sorumluluk | Kayıt |
|---|---|---|
| Sınıflar | Kâğıt, plastik ve ambalaj atıklarının ayrıştırılması | Sınıf sorumlusu notu |
| Atölye ve laboratuvarlar | Atık türlerinin ayrılması, tehlikeli atığın ayrı tutulması | Atölye takip listesi |
| Kantin ve yemek alanı | Organik ve ambalaj atıklarının ayrıştırılması | Günlük kontrol kaydı |
| İdari birimler | Kâğıt tüketiminin azaltılması, toner ve pil atıklarının ayrılması | Birim içi kayıt |
| Geçici biriktirme alanı | Atıkların türüne göre düzenli ve güvenli depolanması | Teslim ve tartım kaydı |
| Okul yönetimi | Koordinasyon, görevlendirme ve dönem değerlendirmesi | Değerlendirme raporu |
Kontrol listesi
Kontrol listesi, uygulamanın düzenli aralıklarla gözden geçirilmesi için kullanılır. Liste, birim sorumluları tarafından doldurulur ve okul yönetimine iletilir.
- Birimdeki atık kapları etiketli ve erişilebilir durumda mı?
- Kapların doluluk durumu günlük olarak kontrol ediliyor mu?
- Ayrıştırma kuralları birimde görünür biçimde duyurulmuş mu?
- Tehlikeli atıklar evsel atıklardan ayrı tutuluyor mu?
- Geçici biriktirme alanı düzenli ve temiz mi?
- Teslim ve tartım kayıtları düzenli tutuluyor mu?
- Dönem içi farkındalık çalışması yapıldı mı?
Kırık cam, kesici metal ve kimyasal içeren malzemeler, ayrıştırma kurallarına uygun ve güvenli biçimde toplanır. Bu atıklar hiçbir koşulda evsel atık kabına atılmaz.
Rehberdeki adımların düzenli uygulanması, ayrıştırma verimini artırır ve geri kazanıma giden atık miktarını yükseltir. Karşılaşılan aksaklıklar, dönem sonu değerlendirmesinde gözden geçirilerek rehbere yansıtılır.